چرا قیمت بیت‌ کوین (Bitcoin) متغیر و ناپایدار است؟

چرا قیمت ارز دیجیتال بیت‌ کوین (Bitcoin) متغیر و ناپایدار است؟

همتاپی
22 تیر 1399 - 19:18
زمان مطالعه : 7 دقیقه

نوسانات قیمت بیت‌ کوین در بازار معاملات رمزارز، حاصل عوامل بسیاری است. در بازارهای سنتی، نوسان را با شاخص نوسان (VIX) می‌سنجند و با عنوانِ شاخص نوسانِ CBOE نیز شناخته می‌شود. همچنین به تازگی‌ یک شاخص نوسان برای بیت‌کوین نیز ایجاد شده است. این شاخص، شاخص نوسان بیت‌کوین نام دارد و هدف از ایجاد آن دنبال کردن نوسانات این ارز دیجیتال پیشرو جهان از طریق ارزش بازار آن در طی دوره‌های زمانی گوناگون می‌باشد.

قیمت بیت کوین در طول زمان، نوسانات بسیاری داشته است؛ مثلاً در بازه‌ی سه‌ماهه‌ی اکتبر 2017 تا ژانویه‌ی 2018، نوسان قیمت بیت‌ کوین به حدود 8% رسید. این میزان بیش از دو برابر نوسان بیت‌کوین در دوره‌ی سی‌روزه‌ اواخر سال 2019 تا 15 ژانویه‌ی 2020  بود. ولی چرا قیمت بیت‌کوین این‌ میزان نوسان دارد؟ در این‌جا برخی از عواملی موثر در نوسانات قیمت بیت‌ کوین، آمده است.


اخبار نامطلوب به نرخ لحظه‌ای قیمت بیت‌ کوین صدمه می‌زنند


وقایع خبری که کاربران بیت‌کوین را می‌ترسانند، عبارت‌اند از وقایع سیاسی-منطقه‌ای (geopolitic) و بخش‌نامه‌های دولتی مبنی بر اینکه احتمالاً قیمت بیت‌ کوین را می‌خواهند کنترل کنند. در میان کسانی که اوایل از بیت‌کوین استفاده می‌کردند، افرادی بودند که عملکرد نامطلوبی در این زمینه داشتند. آن‌ها خبرهایی تهیه می‌کردند که سرمایه‌گذاران بیت کوین را می‌ترساند.

همین حالا می‌توانید برای خرید و فروش بیت‌کوین از طریق همتاپی اقدام کنید

از خبرهای دهه اخیر بیت کوین، تیتر اخبار مربوط به ورشکستگی صرافی ام‌تی. گاکس (Mt. Gox) در اوایل سال 2014 و اخیرا صرافی کره جنوبی Yapian Youbit از خبرساز‌ترین تیترها بودند. همچنین از دیگر ماجراهای خبری که سرمایه‌گذاران را به هول و هراس انداخت، استفاده حجم بالایی از بیتکوین در معاملات مواد از طریق راه ابریشم (Silk Road) بود که عاقبت، اف‌بی‌آی (FBI) این بازار را در اکتبر سال 2013 تعطیل کرد.

تمامی این وقایع و هراس‌های عمومی ناشی از آنها، قیمت بیت‌ کوین را در برابر پول‌های فیات، به سرعت پایین آورد. با این حال، سرمایه‌گذاران و طرفداران بیت کوین این وقایع را در جهت رشد و تکامل بازار می‌دیدند. در نتیجه، در دوره‌ی کوتاهی بلافاصله پس از این خبرها، قیمت بیت‌ کوین در برابر دلار، رشد چشم‌گیری داشت.


 نوسان ارزش ادراک‌شده‌ی بیت‌کوین


یکی از دلایلی که قیمت بیت‌ کوین ممکن است در برابر ارزهای فیات، متغیر و بی‌ثبات باشد، ذخیره ارزش ادراک‌شده‌ی آن در برابر ارزهای فیات است. بیت‌کوین ویژگی‌هایی دارد که آن را شبیه به طلا می‌کند. این ارز با هدفی طراحی شده توسط توسعه‌دهندگان آن کنترل می‌شود تا تولید آن به مقدار ثابت 21 میلیون محدود شود.

جهت دریافت آخرین اخبار به خانواده همتاپی بپیوندید

همواره دولت‌ها ارزهای فیات را مدیریت می‌کنند و می‌خواهند تورم را پایین و اشتغال را بالا نگه ‌دارند و خواهان رشد رضایت‌بخش سرمایه‌گذاری در منابع سرمایه‌ می‌باشند. به همین دلیل، بیت‌کوین با ارزهای فیات بسیار متفاوت است. از آنجایی که اقتصادها بر پایه ارزهای فیات می‌باشند و علائم قوت و ضعف زیادی از خود نشان می‌دهند، سرمایه‌گذاران دارایی‌های خود را کم و بیش به بیت‌کوین اختصاص می‌دهند.


ناپایداری ارزش بیت‌ کوین در آینده


بخش عمده‌‌ای از نوسان قیمت بیت‌ کوین حاصل از درک‌های گوناگونی است که از ارزش ذاتیِ این رمز ارز داریم: ذخیره ارزش (store of value) و یا شیوه‌ای برای انتقال ارزش. ذخیره‌ی ارزش، خاصیتی است که می‌توان ارزشمندی این سرمایه را بر اساس کاربردی بودن آن در آینده پیش‌بینی کرد. بنابراین ذخیره ارزش را می‌توان حفظ یا با کالا و خدماتی در آینده مبادله کرد. 

در این روش انتقال ارزش به معنای هر شیء یا مفهومی است که برای انتقال اموال در شکل سرمایه از یک فرد به فرد دیگر به کار می‌رود. در حال حاضر، ناپایداری قیمت بیتکوین باعث شده است ذخیره ارزش مفهوم نسبتاً مبهمی داشته باشد، اما تقریباً انتقال ارزش بی‌دردسری را برای آن تضمین می‌کند. در نتیجه می‌بینیم که بر اساس رخ‌دادهای خبری ارزش بیت‌کوین می‌تواند همانند ارزهای فیات تغییر کند.


خطرات مالکان بزرگ ارز


همچنین نوسان قیمت بیت‌ کوین تا حد زیادی به خاطر مالکان بزرگ از کلِ موجودی در گردش این ارز می‌باشد. معلوم نیست سرمایه‌گذاران بیت‌کوین با داراییِ حدودِ 10 هزار دلار، چه طور می‌توانند پولی چنین هنگفتی را بدون جابه‌جاییِ جدیِ بازار، به پول فیات تبدیل کنند. در حقیقت، اینکه چه طور پولی به این اندازه را می‌شود در یک دوره‌ی زمانی کوتاه تبدیل کرد، مشخص نیست. زیرا بیشتر صرافی‌های ارزهای رمزنگاری شده حتی برای برداشت مبالغ خیلی کم‌تر از این حد، محدودیت‌های 24‌ساعته اعمال می‌کنند.

قیمت بیت‌ کوین هنوز در بازار انبوه به نرخ لحظه‌ای نرسیده است چرا که این برای مالکان بزرگ این رمز ارز در ارزش‌گذاری، لازم است.


نبود امنیت منجر به ناپایداری قیمت بیت‌ کوین می‌شود


وقتی جامعه بیت‌‌کوین به دلیل ایجاد امنیت در پاسخ‌های متن باز تجمعی (massive open source) مورد تغییرات امنیتی قرار می‌گیرد، قیمت بیت‌ کوین می‌تواند نوساناتی را داشته باشد.عجیب اینکه این روش با کمک تعداد زیادی از متخصصان نرم‌افزار متن باز، مثل لینوکس (Linux) که اعتبار آن را تضمین می‌کنند، در ایجاد امنیت نتایج بسیار خوبی دارد. توسعه‌دهندگان بیت‌کوین برای اینکه راه‌حل‌های قطعی برای این مسئله ایجاد کنند، باید به عموم نشان بدهند که مسئله‌ی امنیت برایشان مهم است. 

زمانی که بسیاری از رمز ارزهای دیگر درباره‌ی سرقت اطلاعاتشان یا دزدی از منابع اصلی‌شان خبرهایی می‌دادند، یک نوع هک، صرافی یاپی‌یَن یوبیت (Yapian Youbit) را به هم ورشکستگی کشاند. نمونه‌ی اخیر آن هم در آوریل 2014 بود که اِشکال نرم‌افزاریِ هارت‌بلید (Heartbleed bug) به نقاط ضعف پروژه‌ی اوپن‌اس‌اس‌ال (OpenSSL) حمله کرد و بنا به گزارش نیل مِهتا (Neel Mehta) از بخش امنیتی گوگل، قیمت بیت‌ کوین را در عرض یک ماه، تا 10 درصد پایین آورد.

بیت‌کوین و توسعه دهنده نرم‌افزار متن باز آن مبتنی بر یک اصل بنیادی واحد است که بنا بر آن، نسخه‌ای از کد منبع را در اختیار کاربران قرار می‌دهد تا برای همگان شفاف باشد. این مفهوم مسئولیت ابراز نگرانی در مورد طراحی نرم‌افزار را به عهده‌ی عموم کاربران می‌گذارد؛ دقیقاً همان طور که مسئولیت اجماع درباره‌ی اصلاحات و تغییرات در منبع کد اصلی نیز بر عهده عموم کاربران است. بنابراین به این دلیل است که مکالمات و بحث‌های مربوط به شبکه‌ی بیت‌کوین و شکاف‌های امنیت آن روز به روز در معرض توجه‌ بیشتری قرار می‌گیرند.


ضرر و زیان‌های بالا باعث افزایش هراس می‌شوند


باید توجه داشت که دزدی‌هایی که گفتیم و اخبار متعاقب آن درباره‌ی خساراتشان، تأثیر مضاعفی بر بی‌ثباتی قیمت بیت‌ کوین دارند. این موارد موجودی در گردش بیت‌کوین را کاهش داده و به صورت بالقوه، ارزش بیت‌کوین باقی‌مانده را به خاطر بالا رفتن میزان کم‌یابی‌اش تقویت می‌کند. در عین حال، به دنبال دزدی‌ها، تأثیر منفیِ گردش اخباری بود که در پی داشت.

 دانستن این نکته حائز اهمیت است که درگاه‌های دیگرِ بیت‎کوین ورشکستگی گسترده‌ی ام‌تی. گاکس (Mt. Gox) را در چشم‌انداز بلند مدت بیت‌کوین، مثبت تلقی می‌کنند و معتقدند این قضیه ماجرای پشت بی‌ثباتیِ رمزارز را که همین حالا هم پیچیده است، پیچیده‌تر می‌کند. وقتی کسب‌وکارهای اولیه و پیشتاز به دلیل مدیریت ضعیف و فرآیندهای ناکارآمد، از بازار حذف شدند، ورودی‌های بعدی از خطاهای آن‌ها درس گرفتند و در فعالیت‌هایشان، فرآیندهای قوی‌تری ایجاد کردند که کلاً زیر‌ساخت‌های ارزهای رمزنگاری‌شده را تقویت کرد.


 بیت‌کوین و کشورهایی که تورم بالا دارند


وقتی نوسان قیمت بیت‌ کوین را در اقتصاد کشورهای در حال توسعه (که تورم بالایی دارند)، در برابر بی‌ثباتی بیت‌کوین بر دلار آمریکا در نظر بگیریم، شرایط کاربرد بیت‌کوین به صورت ارز، ارزشمند و راه‌گشاست. بیت‌کوین در برابر دلار آمریکا خیلی بی‌ثبات‌تر است از پزوی (peso) آرژانتین در برابر دلار آمریکا می باشد.

علی‌رغم آن‌چه گفتیم، انتقال تقریباً بی‌هزینه‌ی بیت‌کوین بین مرزها آن را برای آرژانتینی‌ها، تبدیل به وسیله‌ی بسیار جذابی برای وام‌گیری می‌کند، زیرا نرخ بالای تورم برای وام‌های در قالب پزو (peso)، باعث می‌شود به صورت بالقوه، پذیرفتن ریسک متوسط نوسان ارز در وام‌هایی که در قالب بیت‌کوین، خارج از آرژانتین، تأمین مالی می‌شوند، موجه جلوه کند.

از این رو، تأمین‌کنندگان مالی خارج از آرژانتین می‌توانند تحت این برنامه به بازده بالاتری برسند و در نتیجه آنها می‌توانند با استفاده از دیگر ابزارهای وام‌پردازی واحد پول داخلی خودشان به بازدهی بهتری برسند. بنابراین، این برنامه قابلیت آن را دارد که برخی مخاطرات مربوط به عرضه در بازار با تورم بالای آرژانتین را جبران کند.


تهدید مالیاتی بی‌ثباتی را بالا می‌برد


بنا بر گفته‌های اداره امور مالیاتی (Internal Revenue Service)، بیت‌کوین را در واقع، سرمایه‌ای مالیاتی تلقی می‌شود. این مسئله می‌تواند تأثیرات متفاوتی بر ارزش‌گذاری بازارِ ارز داشته باشد. جنبه‌ی مثبت آن این است که هر قانونی که این ارز را به رسمیت بشناسد، تأثیر مثبتی بر ارزش‌گذاری این ارز در بازار دارد. 

ولی تصمیم IRS مبنی بر این‌ که بیت‌ کوین را نوعی دارایی تلقی کند، حداقل دو تأثیر منفی داشته است: اول، ایجاد مشکل مضاعف برای کاربرانی که می‌خواستند از آن به عنوان ابزار پرداخت استفاده کنند. تحت قوانین جدید مالیاتی، کاربران می بایست ارزش بازار ارز را در زمان انجام هر تراکنش، هرچند کوچک، ثبت کنند. قابل درک است که ضرورت نگه‌داری مدارک، پیروی کردن از این قانون را کند می‌کند، به طوری که برای بسیاری از کاربران نسبت به کاری که انجام می دهند، مشکلات بیشتری به وجود می‌آورد.

دوم این‌که تصمیمِ خود اظهاری مالیاتی برای این ارز، ممکن است برای برخی سهام‌داران بازار، نشانه‌ی این باشد که IRS در حال آماده کردن قوانین بعدی شدیدتری است. قانون‌گذاری شدید بر ارز ممکن است منجر به کند شدن نرخ لحظه‌ای ارز شود تا جایی که دیگر نتواند به نرخی باید برسد دست پیدا کند که برای سود کلیِ آن در جامعه حیاتی است. بنابراین انگیزه‌ی اقدامات اخیر IRS واضح و روشن نیست و پیام‌های متفاوتی به بازار بیت‌کوین می‌دهد.


چه عواملی قیمتِ بیت‌کوین را تعیین می‌کنند؟


خرید یک بیت‌کوین، متفاوت از خرید سهام یا قرضه است؛ زیرا بیت‌کوین، یک شرکت نیست. بالطبع، ترازنامه‌های شرکتی یا فُرم K-10 برای بررسی وجود ندارند. برخلاف سرمایه‌گذاری در ارزهای سنتی، بیت‌کوین توسط بانک مرکزی یا با پشتوانه دولتی صادر نمی‌شود؛ بنابراین، سیاست پولی، نرخ‌های تورم و معیارهای سنجش رشد اقتصادی که معمولاً ارزش ارز را تحت تأثیر قرار می‌دهند، قابل تعمیم به بیت‌کوین نیستند. با این حال، قیمت‌ بیت‌کوین تحت تأثیر عوامل ذیل قرار می‌گیرد:

  • عرضه و تقاضای بازار برای بیت‌کوین
  • هزینه تولید یک بیت‌کوین از طریق فرآیند استخراج
  • پاداش‌های تعلق گرفته برای استخراج‌کنندگان بیت‌کوین جهت تأیید تراکنش‌ها در زنجیره بلاک
  • تعداد رمزارزهای رقیب
  • صرافی‌هایی که معاملات بیت کوین انجام می‌دهند
  • مقررات حاکم بر فروش بیتکوین
  • نحوه اداره درونی آن

 

عرضه و تقاضا برای بیتکوین


کشورهایی که نرخ‌ ارز ثابتی ندارند، تا حد بسیار کمی می‌توانند میزان گردش ارز خود را از طریق تعدیل نرخ، تغییر ذخایر مورد نیاز، یا فعالیت در بازار آزاد کنترل نمایند. با وجود این گزینه‌ها، بانک مرکزی می‌تواند به نحوی بالقوه، نرخ ارز را تحت تأثیر قرار دهد.

عرضه بیت‌کوین، متأثر از دو عامل متفاوت است. اولا، پروتکل بیت‌کوین، به بیت‌کوین‌های جدید اجازه می‌دهد تا در مقداری ثابت ایجاد شوند. بیت‌کوین‌های جدید، در صورتی می‌توانند وارد بازار شوند که استخراج‌کنندگان، تراکنش‌های بلاک‌های را پردازش نمایند و میزان مقدار کوین‌های جدید برای ورود به بازار، به نحوی طراحی شده است که به مرور زمان کاهش می‌یابد. برای مثال، رشد عرضه بیتکوین از 9/6% (در سال 2016) به 4/4% (در سال 2017) و به 0/4% (در سال 2018) کاهش یافته است. این امر سبب می‌شود که تقاضا برای بیت‌کوین‌ سریع‌تر از عرضه افزایش یابد و بالطبع این امر محرک افزایش قیمت بیت‌کوین می‌باشد. کندی رشد گردش بیت‌کوین، به دلیل نصف شدن پاداش‌های بلاک به استخراج‌کنندگان بیت‌کوین است؛ و می‌توان آن را به منزله تورم مصنوعی برای اکوسیستم رمزارز تلقی نمود.

ثانیا، عرضه نیز می‌تواند تحت تأثیر تعداد بیت‌کوین‌هایی که سیستم اجازه می‌دهد وجود داشته باشند، قرار گیرد. سقف این تعداد، 21 میلیون بیت‌کوین است. هنگامی که تعداد بیت کوین‌ها به این عدد برسد، (با اینکه یکبار به این عدد رسید) فعالیت‌های استخراج، دیگر مولد بیت‌کوین‌های جدید نخواهند بود. برای مثال، عرضه بیت‌کوین در دسامبر سال 2019، تقریبا به 18.1 میلیون رسید. که این عدد 86.2% عرضه کل بیت‌کوین می‌باشد. هنگامی که 21 میلیون بیت‌کوین، در گردش قرار گیرند؛ قیمت‌ بیت کوین منوط بدان خواهند بود که آیا این رمزارز کاربردی  (قابل استفاده در معاملات)، قانونی و مورد تقاضا در مقایسه با محبوبیت سایر ارزرمزها تلقی می‌شود یا نه. در این صورت، مکانیزم تورم مصنوعی نصف شدن پاداش‌های بلاک، دیگر بر قیمت این رمزارز تاثیرگذار نخواهد بود. در عین حال، با این میزان از پاداش‌های بلاک، آخرین بیت‌کوین تا سال حدوداً 2140 استخراج نخواهد شد.

ترجمه و جمع‌آوری: واحد تحقیق و توسعه مجموعه همتا پی

 

5 1 رای
امتیاز مقاله
به خانواده بزرگ همتاپی بپیوندید
صرافی ارزهای دیجیتال همتاپی
HamtaPay Digital Exchange
ورود به بخش معاملات
اشتراک
اطلاعیه از
guest
0 نظر
بازخورد درون خطی
مشاهده همه نظرات

ویدیوها اینفوگرافیک